The backdrop of this novel is the city of Ujjwain of ancient India, the river Shipra and its surroundings-Saurashtra of the West, the Deserts, the Indus river of the North-West, Purushpur, Gandhaar, the land of Balkh, the river Oxus, the city of Bidisha in the South, from Pataliputra in the East to the Red Sea in the West-as though, the whole of India and even beyond. This novel stretches back to those times, which remains latent in the folds of the grey shadows of eternity. A well-known folklore of the city of Ujjwain serves as the fundamental base of this novel, round which the whole story pivots, around which the whole plot unfolds. This folktale again draws its sustenance from an India which was dependent on the nimbus of monsoon for its joy of harvest, for its desiccated life to be revived. This novelist has toyed with the reality to go beyond its ordinary warps and woofs, creating a tapestry of magic realism! An India in all its hues, in all its varieties woven in the lives of whore, devadasi, from the Queen in the palace to the ordinary housewife in the precincts of her home, the hapless plight of the Shudra men, youths and women, comes alive in each line, in each paragraph, in each page of this novel. The banishment of Dhruvaputra and his final return keeps on being played like a raga of classical music on the slow yet dulcet chords of Time and Eternity! A dream, long-lost in the abyss of memory comes up in the powerful pen of a contemporary novelist, which is a must-read for those who are keen on retrieving the lost era from its caged reality! The novel runs till eighty-four chapters, dealing with the banishment of the talented son of Dhruva from the city of Avanti, his being brutally slaughtered by an influential merchant of the city who objected to the youth’s involvement with Devadutta, the prostitute, who again had been the merchant’s keep. This along with a sundry issues left the city craving for rains, which had been denied for years together. In the last chapter, things begin to fall in place with the long-awaited pitter-patter of rains, the return of the son of Dhruva in the form of Tamradhvaj, a young astronomer, who holds the hand of Gandhavati, who has driven herself to dejection since the banishment of the son of Dhruva [Dhruvaputra] from the city. The search for lost Dhruvaputra ends in finding Tamradhvaj, who happens to be just a replica of the son of Dhruva, in the truest sense of the term. Set in the city of Avanti and Ujjwain, this tale has a historical appeal apart from its narrative one.

ଚିରାଚରିତ ପ୍ରେମକାହାଣୀ, ନାରୀ ସଂଘର୍ଷ ଓ ନାରୀର ଅବଳା ଦୁର୍ବଳା ଚିତ୍ରଠୁ କିଛି ଭିନ୍ନ କଥାର ଉଦାହରଣ ଦିଏ ଉପନ୍ୟାସ ‘ଚାନ୍ଦ୍ ଗବାହ୍]’ ବା ‘ଏ ଜହ୍ନ ସାକ୍ଷୀ’ । କେବଳ ପ୍ରେମ ସଂଘର୍ଷ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ନୁହଁ ବରଂ ଅନେକ ଦିଗରୁ ଏ ଉପନ୍ୟାସଟି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମନେହୁଏ । କାହାଣୀଟିର କେନ୍ଦ୍ରରେ ଯଦିଓ ନାରୀ, ପ୍ରେମ ଓ ପରିବାର ରହିଛି କିନ୍ତୁ ଏହାର ଚାରିପାଖରେ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅନୁଭବକୁ ଔପନ୍ୟାସିକା ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ଗଢ଼ି ତୋଳିଛନ୍ତି । ବାଲ୍ୟାବସ୍ଥାରୁ ନେଇ ଯୌବନ, ଏପରିକି ବୟସର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିନ୍ଦୁରେ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ନାରୀକୁ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ବଞ୍ଚିବାର କି ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିବାର ଅଧିକାର ନଥାଏ । ପ୍ରେମ ତ ସତେ ଯେପରି ତା’ପାଇଁ ଏକ ଗର୍ହିତ ଶବ୍ଦ । କିନ୍ତୁ ଉପନ୍ୟାସଟିରେ ଲେଖିକା କେବଳ ନାରୀର ପ୍ରେମପ୍ରଣୟ, ମାନସିକ ଯାତନା ଅବା ସଂଘର୍ଷର କାହାଣୀକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ନାହାଁନ୍ତି, ବରଂ ସେ ନାରୀକୁ ସ୍ୱାଭିମାନର ସହ ବଞ୍ଚିବାର କଳା ଶିଖାଇଛନ୍ତି ।

ନାରୀ ନିଜର ରୁଚି, ପସନ୍ଦ ନା ପସନ୍ଦ ଓ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ବଳିଦେଇ କେବଳ ପରିବାର ଓ ସମାଜର ଇଙ୍ଗିତରେ କାହିଁକି ପରିଚାଳିତ ହେବ? ତାହା ପୁଣି ସେଇ ପରିବାର ଓ ସମାଜ ପାଇଁ ଯିଏ ନାରୀଠାରୁ କେବଳ ତ୍ୟାଗ ଓ ସହନଶୀଳତା ଆଶା ରଖେ ଏବଂ ପ୍ରତିଦାନରେ କେବଳ ତିରସ୍କାର ଓ ସମାଲୋଚନା ହିଁ କରିଥାଏ । ଉପନ୍ୟାସଟିରେ ନାରୀର ଏକ ଭିନ୍ନ ଦିଗକୁ ପାଠକଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଉପସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି । ଗୋଟେ ପଟେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ନିିଜ ରୁଚିରେ ବଞ୍ଚିବାର ଏକ ନିର୍ଭିକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଉଥିବା ‘ଦିଶା’ ଏବଂ ଅନ୍ୟପଟେ ତାର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବିରୋଧ କରି ସବୁବେଳେ ସମାଲୋଚନା ନିନ୍ଦା କରିଆସୁଥିବା ତା’ ପରିବାର ଆତ୍ମୀୟସ୍ୱଜନ । ମାଆର ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ କିଛି କରିବାର ପ୍ରୟାସକୁ ଦୁଇଝିଅ ମଧ୍ୟ ସହଜରେ ଗ୍ରହଣ କରିପାରିନାହାନ୍ତି ଏବଂ ଏଥିପାଇଁ ସେମାନେ ମାଆଙ୍କୁ ଅନେକ କଟୁକଥା କହିବାକୁ ମଧ୍ୟ ପଛେଇନାହାନ୍ତି । ଏଥିରେ ଦୁଇ ପିଢ଼ିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଭାବନାଗତ ଅସାମଞ୍ଜସ୍ୟତା ଖୁବ୍ ନିଖୁଣ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାରେ ଲେଖିକା ସଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି ।