Suryasta Purbaru Sandhya

ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ କଥା ସାହିତ୍ୟରେ ଅଜସ୍ରସ୍ରାବୀ ସର୍ଜନାର ରୂପକାର ଭାବେ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ଏକ ସ୍ପର୍ଦ୍ଧିତ ଉଚ୍ଚାରଣ । ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୩୭ ମସିହାରେ ଜଗତ୍]ସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଡିଙ୍ଗେଶ୍ୱର ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଜିରା ଗ୍ରାମରେ । ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ‘ଓଡ଼ିଆ ଉପନ୍ୟାସର ସମାଜତାତ୍ତ୍ୱିକ ଅଧ୍ୟୟନ’ ଶୀର୍ଷକ ସନ୍ଦର୍ଭ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ସେ ପିଏଚ୍].ଡି. ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଜଗତକୁ ନିଜର ଗୁଣାତ୍ମକ ତଥା ପରିମାଣାତ୍ମକ ସୃଷ୍ଟିସମ୍ଭାର ମାଧ୍ୟମରେ ଋଦ୍ଧିମନ୍ତ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ କଥା ସାହିତ୍ୟର ବାତାୟନ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ପାଠକ ସାମାଜିକ, ରାଜନୀତିକ ତଥା ମାନବୀୟ ଜୀବନଧାରାର ପରିବର୍ତ୍ତିତ ରୂପଚିତ୍ରକୁ ଉପଲବ୍ଧ କରିପାରେ । ପ୍ରେମ, ପ୍ରତାରଣା, ସଂଘର୍ଷ, ସ୍ଖଳନ, ଆତ୍ମସ୍ୱାଭିମାନ ତଥା ଆତ୍ମପ୍ରତିଷ୍ଠାର ମାନବୀୟ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ନେଇ ତାଙ୍କର ଗଳ୍ପ ଉପନ୍ୟାସ ପରିପୁଷ୍ଟ । ‘ଚପଳଛନ୍ଦା’ ଉପନ୍ୟାସରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ‘ନାୟିକାର ନାମ ଶ୍ରାବଣୀ’, ‘ବଧୂନିରୁପମା’, ‘ଅଶ୍ୱମେଧର ଘୋଡ଼ା’, ‘ନଦୀ ନାରୀ ନକ୍ଷତ୍ର’, ‘ଓଦାମାଟିର ସ୍ୱର୍ଗ’, ‘ଏଇ ଗାଁ ଏଇ ମାଟି’, ‘ଏଇ ମନ ବୃନ୍ଦାବନ’, ‘ଏକାନ୍ତ ଆଦିମ’, ‘ପ୍ରଥମ ସକାଳ’, ‘ଘନକୁହୁଡ଼ିର ଦିନ’ ପ୍ରମୁଖ ଉପନ୍ୟାସ, ‘ମନ ଭଲ ନାହିଁ’, ‘ନିର୍ବାଚିତ ଗଳ୍ପ’, ‘ଗ୍ରହଣ’, ‘ସ୍ମୃତିର ସୁଦେଷ୍ଣା’, ‘ଅନେକ ତାରାର ରାତ୍ରି’, ‘ଅଦିନ ଶ୍ରାବଣ’, ‘ଭଲ ଝିଅ ଖରାପ ଝିଅ’, ‘ଦେବକୀର କାରାବାସ’ ପ୍ରମୁଖ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ବିଭୂତୀୟ କଥାଚାତୁରୀର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ବହନ କରନ୍ତି । ଆଖି ଆଗର ସମାଜ, ଚରିତ୍ର, ଘଟଣା ଓ ପରିବେଶକୁ ନେଇ ତାଙ୍କ କଥାଜଗତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିଚ୍ଛକ ଓ ଜୀବନ୍ତ ମନେ ହୁଏ । ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିଦୀପ୍ତ ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ତଥା ସମାଲୋଚକ ମଧ୍ୟ । ସେ ପାଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟରେ ‘ଅଶ୍ୱମେଧର ଘୋଡ଼ା’ ଉପନ୍ୟାସ ପାଇଁ ୧୯୮୫ର ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୯ର ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର, ‘ମହିଷାସୁରର ମୁହଁ’ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ପାଇଁ ୨୦୧୫ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୬ର ଅତିବଡ଼ି ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ ଉଲ୍ଲେଖ ରୁହନ୍ତି ।